czujnik do ogrodu
Artykuly

Czujniki do systemów nawadniania – inteligentne nawadnianie ogrodu

Automatyzacja pozwala na uczynienie życia wygodniejszym oraz na uzyskanie oszczędności – i to nie tylko czasu, ale również pieniędzy. Warto wiedzieć, że wiele prac w ogrodzie da się zautomatyzować. Jedną z nich jest proces podlewania roślin. Aby jednak miało to sens, a zakres działań nie ograniczył się wyłącznie do podlewania o określonych godzinach, niezależnie od pogody, instalację trzeba uzupełnić o dodatkowe urządzenia.

Czujniki wilgotności gleby

Są to czujniki wybierane najczęściej do stworzenia pełnej automatyki sterującej podlewaniem roślin w ogrodach, warzywniakach, sadach i jagodnikach oraz w szklarniach i tunelach foliowych. Ich działanie opiera się na pomiarze poziomu wilgotności gleby, bardzo często uzupełnianym o kontrolowanie temperatury gleby, a nawet jej przewodnictwa elektrycznego (EC gleby), czyli stopnia zawartości składników mineralnych lub zasolenia.

Czujniki wilgotności gleby, stosowane w automatycznych systemach nawodnieniowych, działają na zasadzie pomiaru oporu, jaki podłoże stawia prądowi elektrycznemu przepływającemu między dwiema elektrodami. Im bardziej wilgotna jest gleba, tym mniejsza będzie jej rezystancja.

Sterowanie odbywa się na podstawie odczytu – w momencie osiągnięcia zaprogramowanej wartości minimalnej wilgotności gleby następuje uruchomienie podlewania. Proces zostaje przerwany w momencie, kiedy podłoże osiągnie pożądaną wilgotność. Ponadto, w przypadku czujników zaopatrzonych w funkcję pomiaru temperatury, podlewanie nie zostanie uruchomione, gdy gleba będzie zbyt zimna. W takim podłożu korzenie roślin nie pobierają bowiem wody tak intensywnie, jak w warunkach optymalnej temperatury, co w przypadku działającego nawadniania narażałoby je na podtopienie, a tym samym na gnicie.

Z kolei funkcja pomiaru EC przydaje się wszędzie tam, gdzie instalacja nawadniająca służy również do nawożenia roślin i pozwala na dobór dawki nawozu dostarczanego do wody.

Czujniki wilgotności gleby zazwyczaj umieszcza się w podłożu, zakopane w nim na stałe i podłączone do sterowników nawadniania. Dzięki temu zapewniają one stały dopływ informacji.

Działanie czujników wilgotności gleby doskonale uzupełniają czujniki deszczu.

Czujniki deszczu

W automatycznej instalacji nawodnieniowej czujnik deszczu pozwala na uniknięcie sytuacji, w której system nawadniający załącza się pomimo występujących opadów atmosferycznych. Czujnikiem w tym urządzeniu są np. higroskopijne pierścienie lub dyski, które po nawilżeniu pęcznieją i powodują czasowe rozłączenie obwodów elektrycznych, dając tym samym sygnał do stacji sterującej elektrozaworami, by je zamknęła. Materiał higroskopijny charakteryzuje się czasem schnięcia, który jest zbliżony do czasu obsychania mokrej murawy lub liści. Dzięki temu po wyschnięciu czujnik deszczu może reagować na kolejne opady. Komunikacja pomiędzy czujnikiem opadów, a sterownikiem nawadniania lub elektrozaworami może być realizowana zarówno przewodowo, jak i bezprzewodowo. Urządzenia przewodowe są zasilane prądem bezpośrednio ze sterownika, do którego przesyłają po kablach sterujących sygnały o konieczności zamknięcia lub otwarcia zaworów. Ponieważ zasilanie odbywa się bezpośrednio ze sterownika, trzeba wybrać czujnik, który może być zasilany takim prądem, jaki jest w stanie przekazać sterownik. Czujniki bezprzewodowe z kolei składają się z dwóch części: nadajnika i odbiornika. Ten pierwszy jest detektorem opadów, zasilanym z baterii. Umieszczony w eksponowanym na opady miejscu wysyła drogą radiową sygnały do odbiornika, a ten z kolei przesyła sygnał do sterownika nawadniania (z którego jest zasilany) lub bezpośrednio do elektrozaworów po wspólnym kablu.

Czujniki mrozu

To urządzenia, które są konieczne w przypadku, kiedy nawadnianie roślin prowadzi się od wczesnej wiosny do późnej jesieni. Pozwalają one na ochronę instalacji w czasie pracy w niskich temperaturach. W momencie, kiedy temperatura spadnie poniżej zaprogramowanego poziomu krytycznego, następuje wyłączenie całego systemu nawadniającego. Pozwala to chronić przed uszkodzeniem ważne jego elementy, np. dysze zraszaczy oraz linie kroplujące. Układ zaopatrzony w czujnik mrozu można też ustawić w drugą stronę – tak, by w momencie wystąpienia nocnych oraz porannych przymrozków włączył zraszacze, zainstalowane nad koronami drzew i krzewów. W czasie rozpylana na pędy woda oddaje ciepło, a to pozwala ochronić pąki i kwiaty przed skutkami przymrozku. Niektóre modele czujników mają ustawienia temperatury wprowadzone fabrycznie, choć w pewnych modelach w wartości te można ingerować ręcznie.

Czujniki wiatru

To elektroniczne urządzenia, które przydatne są szczególnie tam, gdzie podlewanie wykonywane jest za pomocą mikrozraszaczy, zraszaczy albo deszczowni. Automatycznie wyłączą one podlewanie w momencie, kiedy wiatr będzie zbyt silny, a więc krople byłyby znoszone poza nawadniany obszar. Takie rozwiązanie pozwala ograniczyć straty wody i koniecznej do jej przetłoczenia energii.

Stacje pogodowe

W skład tych urządzeń wchodzi kilka różnego rodzaju czujników. W zależności od modelu stacji pogodowej może być to tylko czujnik wiatru i mrozu. Bardziej rozbudowane urządzenia zaopatrywane są w czujnik opadów, miernik nasłonecznienia oraz ewapotranspiracji, który pozwala na dostosowanie podlewania do aktualnego zapotrzebowania roślin na wodę. Taka stacja pogodowa, podłączona do sterownika podlewania, kontroluje jego pracę. Dzięki temu znika konieczność ręcznego modyfikowania ustawień podlewania.

Na rynku można nabyć również szereg innych czujników wspomagających podlewanie – np. czujniki potencjału wodnego gleby, choć zazwyczaj kierowane są one do profesjonalnych rolników i ogrodników. Wybierając tego typu urządzenia, trzeba też zwrócić uwagę na sposób, w jaki komunikują się one ze sterownikami nawadniania. Może być to połączenie „po kablu” lub bezprzewodowe. Każde z nich ma swoje wady i zalety, a wybór konkretnego rozwiązania warto poprzedzić dokładną analizą własnych potrzeb.

Inteligentne podlewanie ogrodu pozwala na uzyskanie dużych oszczędności, czasu i energii przy jednoczesnym zapewnieniu roślinom wystarczającej ilości wody niezbędnej do prawidłowego wzrostu i rozwoju.

Warto również przeczytać nasze publikacje o:

Elektrozawory – co należy wiedzieć przed ich zakupem? >> Czytaj dalej >>

Jak sterować nawadnianiem? >> Czytaj dalej >>

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.